Grunna og grunnet
Kan eg skriva grunna i staden for på grunn av eller fordi? Eg finn ikkje den bruken av ordet i nynorskordbøkene mine.
Stutt, men likevel stivt
- Stengt grunnet sykdom.
- I dag blir jeg borte grunnet forkjølelse.
- Jeg stikker en tur i butikken grunnet at vi snart er tomme for melk.
Alternativ
Det siste dømet ovanfor inneheld formuleringa grunnet at. Her er ikkje på grunn av at det beste alternativet. Det greiaste er å skriva fordi. Vi tilrår desse løysingane på nynorsk:
- Stengt på grunn av sjukdom.
- I dag blir eg borte på grunn av forkjøling / fordi eg er forkjølt.
- Eg stikk ein tur i butikken fordi vi snart er tomme for mjølk.
Eit mindre godt alternativ er då/da. Det kan òg kallast stutt og stivt.
Språkleg snarveg
Nokre ord om tydinga til slutt: Setningar med grunnet er litt vanskelege å analysera reint logisk. Det er som om det manglar ein preposisjon («i» eller «på») etter ordet. Grunnet kan synast å gje best bokstavleg meining der det kan tolkast om lag som «begrunnet med», jamfør «Ho sa opp grunna …». Men ved nærare ettersyn går det ikkje heilt opp det heller. Grunnet må nok reknast som ein språkleg snarveg i både norsk og dansk, som vi kanskje har uttrykksmåten frå (jf. supplementet på botnen av denne artikkelen i Ordbog over det danske Sprog).
Snarvegar kan vera gode å ty til, men nett denne trengst i grunnen ikkje i nynorsk.
Var denne teksten grei?
Trykk på Ja eller Nei og skriv ei tilbakemelding med ris, ros eller begge delar. Vi svarar ikkje på tilbakemeldingane, men vi les dei aller fleste. Les meir om baseartiklane i spalta til høgre (eller nedst, om du er på lesebrett/mobil).